1. Samuel 13 — Bekleyemeyen Kral, Kaybedilen Gelecek

Bu Metin Nasıl Hazırlandı?

Bu çalışma, Türk edebiyatının edebi üslup zenginliğini yansıtan hibrit bir yapay zeka modeli desteğiyle taslaklandırılmış; teolojik doğruluk, bağlamsal derinlik ve editoryal içerik kontrolü Veritas Liberat ekibi tarafından gerçekleştirilerek gerekli düzeltmeler yapılmış ve yayına hazırlanmıştır. Veritas Liberat ekibi hataları ayıklar, teolojik kavramları doğrular, metnin ruhunu işler ve son sözü söyler. Ölçüyü de Veritas Liberat ekibi belirlemez: Ölçüyü Kutsal Kitap belirler. "Yapay zeka bizim için sadece zengin bir çırak, insan ise metne ruhunu veren ustadır."

Kutsal Kitap Türkçe Çevirisinden okuyun

GİRİŞ

Samuel 11’de Saul büyük bir zafer kazanmış, 12. bölümde ise Samuel hem halkı hem kralı RAB’bin sözü altında yaşamaya çağırmıştı. Bölüm 13 bu çağrının ne kadar çabuk sınanacağını gösterir. Filistliler güçlüdür. İsrail korkmaktadır. Askerler Saul’un yanından dağılmaktadır. Samuel beklenen zamanda görünmeyince Saul karar verir: Yakmalık sunuyu kendisi sunar (1. Samuel 13:8–9). Tam işi bitirdiği anda Samuel gelir.

Saul’un yaptığı şey dışarıdan bakıldığında dindar görünür. Savaş öncesinde RAB’bin desteğini arıyor, kurban sunuyor, dağılan halkı tutmaya çalışıyor. Sorun dinsel bir iş yapması değil; RAB’bin sözüne güvenmek yerine baskının kendisine yön vermesine izin vermesidir. Samuel’in değerlendirmesi serttir: Saul akılsızca davranmıştır, RAB’bin buyruğunu tutmamıştır ve krallığı kalıcı olmayacaktır (1. Samuel 13:13–14).

Bölümün sonu da parlak değildir. Saul’un yanında yalnız yaklaşık altı yüz kişi kalır. Filistliler ülkeye akıncı birlikler gönderir. İsrail’de demirci bulunmadığı için halk tarım aletlerini bile Filistlilere bilettirmek zorundadır; savaş günü Saul ile Yonatan dışında kılıç ya da mızrak taşıyan kimse yoktur (1. Samuel 13:15–22). İlk kralın krallığı, kendisini güvenli gösterecek şartlardan çok uzaktır.

Samuel 13 bu yüzden yalnız “Saul sabırsızdı” diyen basit bir ders değildir. Baskı altında itaatin neye benzediğini sorar. RAB’be güvenmek, şartlar düzelene kadar güzel bir fikir olarak tutulacak bir ilke midir, yoksa tam da şartlar kötüleşirken sınanan bir bağlılık mı?

01 — METNİ ANLAYIN

Metnin İlk Ayetindeki Belirsizlik ve Büyüyen Tehdit

Bölüm daha ilk ayetinde zor bir metin sorusuyla başlar. Saul’un kral olduğunda kaç yaşında olduğu ve kaç yıl hüküm sürdüğü konusunda elimizdeki eski metinler aynı sayıları vermiyor; İbranice metinde bir sayının düşmüş olması kuvvetle muhtemeldir. Bazı çeviriler boşluk bırakır, bazıları eski elyazmalarındaki farklı sayılardan birini kullanır. Bu yüzden Saul’un tam yaşını bu ayete dayanarak kesinleştirmek doğru olmaz. Metnin bu noktada bize ulaşan biçimi sayısal olarak sorunludur; bunu açıkça kabul etmek Kutsal Kitap’a saygısızlık değil, elimizdeki metne dürüst davranmaktır.

Bu teknik güçlük anlatının geri kalanını belirsiz hâle getirmez. Saul üç bin kişilik seçilmiş bir kuvvet kurar; iki bini onun yanında, bini Yonatan’ın yanındadır (1. Samuel 13:2). Yonatan Filistlilerin bir karakoluna saldırır. Saul bunu bütün ülkeye duyurur ve İsrail Filistliler’in gözünde açıkça isyan etmiş olur (1. Samuel 13:3–4). Gerilim artık saklanamaz.

İlk ayetteki sayı sorunu bize önemli bir okuma alışkanlığı da öğretir. Kutsal Kitap metninin aktarımında kimi yerlerde eski elyazmaları arasında gerçek farklar vardır. Böyle bir yerde eksik sayıyı kesinmiş gibi doldurmak yerine belirsizliği dürüstçe söylemek daha sağlamdır. Bu, bölümün asıl mesajını zayıflatmaz. Saul’un yaşını tam bilmesek de savaşın gelişimini, Samuel’in suçlamasını ve Saul’un verdiği cevabı açık biçimde okuyabiliyoruz.

Aynı şekilde bölümün başında Yonatan’ın öne çıkması, Saul’un krallığının yalnız tek bir kişinin etrafında işlemediğini gösterir. Yonatan savaşta gerçek bir görev alır ve Filist karakoluna saldırır. Metin, Saul’un daha sonra duyuruyu yapmasını anlatırken baba ile oğul arasındaki bütün ayrıntıları açıklamaz. Burada gereksiz bir rekabet hikâyesi kurmak yerine açık olana bağlı kalmak gerekir: İsrail, Filist egemenliğine meydan okuyan bir adım atmıştır ve bunun karşılığı ağır olacaktır.

Filistliler çok büyük bir kuvvetle toplanır. İsrailliler durumlarının kötü olduğunu görünce mağaralara, çalılıklara, kayalıklara, çukurlara ve sarnıçlara saklanırlar; bazıları Şeria’yı geçip doğuya kaçar (1. Samuel 13:5–7). Saul Gilgal’da kalır, fakat yanındaki halk korkudan titremektedir. Krallığın dış görünüşü vardır; ordunun içi ise çözülmektedir.

Saul’un baskısını küçümsememek gerekir. Karşısında güçlü bir düşman, yanında dağılmakta olan insanlar vardır. Samuel görünmüyor gibi görünmektedir. Böyle anlarda insanın “Bir şey yapmak zorundayım” duygusu çok güçlü olabilir. Sorun, bir şey yapmanın her zaman itaat etmekle aynı şey olmamasıdır. Bazen yanlış hareketin en ikna edici gerekçesi, gerçekten zor şartların varlığıdır.

Filistlilerin gücü yalnız asker sayısında değildir. Bölümün sonunda demir işleme konusunda da İsrail’in onlara bağımlı olduğu görülür. Ülkede demirci yoktur; İsrailliler saban demirlerini, kazmalarını, baltalarını ve oraklarını bile Filistlilere götürüp biletirler (1. Samuel 13:19–21). Metin bunun tam olarak nasıl kurulmuş bir ekonomik ve askerî düzen olduğunu ayrıntılı biçimde açıklamaz; fakat sonuç açıktır: İsrail silah bakımından ciddi bir zayıflık içindedir.

Bu ayrıntılar Saul’un korkusunu anlaşılır kılar, fakat itaatsizliği doğru yapmaz. Kutsal Kitap bizi çoğu zaman bu zor yerde tutar. Bir insanın neden yanlış yaptığını anlayabiliriz; yine de yaptığı şeyin yanlış olduğunu söyleyebiliriz. Merhamet ile doğruyu adlandırmak birbirinin düşmanı değildir.

Yedi Gün, Dağılan Halk ve Saul’un “Mecbur Kaldım” Sözü

Saul Samuel’in belirlediği süreyi, yedi günü bekler. Fakat Samuel Gilgal’a henüz gelmemiştir ve halk Saul’un yanından dağılmaktadır (1. Samuel 13:8). Saul bunun üzerine yakmalık sunu ile esenlik sunularını getirmelerini ister ve yakmalık sunuyu sunar (1. Samuel 13:9). İroni acıdır: Sunuyu bitirir bitirmez Samuel gelir (1. Samuel 13:10). Biraz daha bekleseydi ne olurdu sorusu ister istemez akla gelir.

Samuel “Ne yaptın?” diye sorunca Saul uzun bir açıklama yapar. Halk dağılıyordu. Samuel belirlenen zamanda gelmemişti. Filistliler Mikmas’ta toplanmıştı. Saul, “Şimdi üzerime inecekler, ben de RAB’bin yardımını dilemedim” diye düşündüğünü söyler ve sonunda “Bu yüzden kendimi zorlayıp yakmalık sunuyu sundum” der (1. Samuel 13:11–12).

Saul’un açıklamasındaki her unsur gerçektir. Halk gerçekten dağılıyordu. Filist tehdidi gerçekten büyüktü. Samuel gerçekten Saul’un beklediği anda görünmemişti. İşte metnin keskinliği burada: Yanlış kararlar çoğu zaman bütünüyle uydurma gerekçelere dayanmaz. Gerçek baskılar, gerçek korkular ve gerçek gecikmeler insanı yanlış sonuca götürebilir.

Saul’un “RAB’bin yardımını dilemek” istemesi de dindar bir amaç gibi görünür. Fakat Tanrı’nın yardımını istemek, Tanrı’nın sözünü çiğnemenin gerekçesi olamaz. İbadet itaate karşı kullanılan bir kestirme yol değildir. Bir insan dua edebilir, kurban sunabilir, kutsal kelimeler kullanabilir; yine de Tanrı’nın açık buyruğunun önüne kendi zamanlamasını koyabilir.

Buradaki suçu yalnız “Saul kâhin olmadığı hâlde kurban sundu” diye açıklamak da yeterli değildir. Eski Antlaşma’da kurban sunma uygulamalarının ayrıntıları her sahnede aynı biçimde verilmez ve 13. bölüm Samuel’in suçlamasını başka yere koyar: “RAB’bin sana verdiği buyruğa uymadın” (1. Samuel 13:13). Yani anlatının kendi vurgusu, Saul’un kendisine bildirilen söze karşı gelmesidir. Sorunu yalnız bir görev paylaşımı kuralına indirgersek metnin daha derin meselesini kaçırırız.

Saul’un savunmasında dikkat çeken başka bir şey daha vardır: Cümlelerin çoğunda dış şartlar konuşur. Halk dağılıyor, Samuel gelmiyor, Filistliler toplanıyor. Bütün bunlar doğrudur; fakat Saul kendi kararını ancak en son söyler. İnsan kendi yanlışını anlatırken bazen özneyi şartlara verir: “O böyle yaptı, bu gecikti, herkes gitti, ben de mecbur kaldım.” Sorumluluk ise şartları inkâr etmeden “Ben bunu seçtim” diyebilmeyi gerektirir.

Bu sahne, yalnız iki bölüm önceki Saul’la yan yana okununca daha da hüzünlüdür. Yaveş-Gilat zaferinden sonra Saul, “RAB İsrail’e kurtuluş verdi” diyerek sonucu kendisine mal etmemişti (1. Samuel 11:13). Burada ise aynı kral, kurtuluşu güvenceye almak için kendi zamanlamasına geçiyor. Bir insanın dün doğru davranmış olması bugün aynı güveni göstereceğini garanti etmez. Sadakat, eski zaferlerle değil, bugünkü itaatle yaşanır.

Samuel’in gecikmiş gibi görünmesi de Saul’un bekleyişini anlamsız kılmaz. Metin, Samuel’in tam hangi saatte gelmesi gerektiğini ayrıntılı biçimde açıklamaz. Açık olan, Saul’un yedi günlük bekleyişin sonunda kontrolü kendi eline aldığı ve Samuel’in hemen ardından geldiğidir. Bekleyişin en zor anı çoğu zaman sona en yakın andır. İnsan uzun süre dayanıp son anda korkuya teslim olabilir. Önceki altı günün itaati, yedinci günün kararını önemsizleştirmez.

Saul’un yaşadığı sıkışmayı anlamak, beklemenin kolay olduğunu söylemek değildir. Askerler gözünün önünde gidiyor, düşman yaklaşıyor ve kral olarak herkes ondan çözüm bekliyor. Tam da bu yüzden beklemek hiçbir şey yapmamak değildir. Bazen en zor eylem, paniğin dayattığı hareketi yapmayıp verilen sözün sınırında kalmaktır.

Burada 1. Samuel 10:8’de Samuel’in Saul’a Gilgal’da yedi gün beklemesini söylediği söz hatırlanır (1. Samuel 10:8). Bu sözün 13. bölümdeki olayla tam olarak nasıl zamanlandığı konusunda bütün ayrıntılar açıklanmaz; fakat 13. bölüm Samuel’in buyruğunu bağlayıcı kabul ettiği konusunda nettir. Samuel, Saul’un RAB’bin buyruğunu tutmadığını söyler. Yani sorun yalnız tören sırasının bozulması değil, kralın kendisini Tanrı’nın sözünün üstüne koymaya başlamasıdır.

Samuel’in hükmü ağırdır: “Akılsızca davrandın.” Saul RAB’bin buyruğunu tutsaydı RAB onun krallığını İsrail üzerinde kalıcı kılacaktı; şimdi ise krallığı sürmeyecektir (1. Samuel 13:13–14).

Samuel’in sertliği, Saul’un yaşadığı baskıyı görmediği anlamına gelmez. Mesele tam tersine, kralın baskı altında ne yapacağını sınamaktır. Rahat zamanda buyruğa uymak ile bütün şartlar “Şimdi kendi çözümünü üret” diye bağırırken uymak aynı şey değildir. Saul’un krallığı RAB’be güveni görünür kılması gereken yerde, korkunun yönettiği bir kestirme yola sapar.

Burada Saul’un kurban sunmuş olması, eylemin dış görünüşü ile içindeki yöneliş arasındaki farkı daha da çarpıcı yapar. Bir hareket kutsal bir biçim taşıyabilir ama yanlış bir güvenin ürünü olabilir. Saul’un amacı savaştan önce RAB’bin yardımını istemektir; fakat yöntemi RAB’bin kendisine verdiği sözü beklememektir. İnsanın Tanrı’dan yardım isterken Tanrı’nın sözünü aşması büyük bir çelişkidir. Bu cümle Saul’un o anda tahtından indirildiği anlamına gelmez. Saul daha yıllarca kral olarak görev yapacaktır. Kaybedilen şey hanedanın geleceğidir: Krallık Saul’un soyunda kalıcı olmayacaktır.

Bu ayrım önemlidir. Tanrı’nın hükmü açıklanmıştır, fakat Saul’un günlük sorumluluğu bitmemiştir. İnsan bazen ciddi bir yanlışın sonucunu öğrendiğinde “Öyleyse artık hiçbir şeyin anlamı yok” diye düşünebilir. Saul için böyle bir kaçış yoktur. Krallığının geleceği hakkında ağır bir söz almış olsa da mevcut görevini taşımaya devam edecektir. Sonuçlarla yaşamak, sadakat sorumluluğunun sona ermesi demek değildir.

Hanedanın kaybı, Saul’un kişisel başarısızlığının yalnız kendisini etkilemediğini de gösterir. Önderlerin kararları çoğu zaman kendilerinden sonraki insanlara uzanır. Bu yüzden yetki arttıkça itaatin önemi azalmaz, büyür. Saul’un bir kriz anında verdiği karar, yalnız o sabahki savaş düzenini değil, krallığının geleceğini etkiler.

Baskı altında verilen bir kararın neden böylesine ağır sonucu olduğu sorulabilir. Çünkü Saul yalnız özel bir birey değildir; İsrail’in kralıdır. 12. bölümde kralın da RAB’bin sözünü dinlemesi gerektiği özellikle söylenmişti (1. Samuel 12:14–15). Saul’un ilk büyük itaat sınavlarından biri tam burada gelir. Kralın görevi halkın korkusuna göre Tanrı’nın sözünü yeniden yazmak değil, korku içinde bile RAB’bin buyruğu altında kalmaktır.

“RAB Kendi Gönlüne Göre Birini Aradı” Ne Demektir?

Samuel, RAB’bin “kendi gönlüne göre birini” aradığını ve onu halkına önder atadığını söyler (1. Samuel 13:14). Bu ifade çoğu zaman “Tanrı’nın gönlüne göre adam” diye bilinir ve hemen Davut düşünülür. Kitabın ilerleyişi gerçekten Davut’a doğru gidecektir. Ancak bu sözü “hiç günah işlemeyen insan” şeklinde anlamak yanlış olur. Davut’un ilerideki hayatı zaten böyle bir yorumu taşıyamaz.

İfade daha çok RAB’bin isteğine uygun, RAB’bin seçimine göre bir önder fikrini taşır. Esas karşıtlık “kusursuz Saul” ile “kusursuz Davut” değildir. Karşıtlık, kralın kendi baskısına ve hesabına göre mi, yoksa RAB’bin sözüne göre mi yürüyeceğidir. Saul’un sorunu insan olması değil; korku yükseldiğinde RAB’bin buyruğunu ikinci plana atmasıdır.

Bu sözün ileride Davut’la ilişkilendirilmesi doğaldır; fakat 13. bölüm henüz yeni kralın adını söylemez. Okuyucuya verilen ilk gerçek, RAB’bin Saul’un hanedanından farklı bir önder belirleyeceğidir. Böylece dikkat insan merakından önce Tanrı’nın ölçüsüne çekilir. “Kim gelecek?” sorusundan önce “Nasıl bir kral aranıyor?” sorusu gelir: RAB’bin sözünü kendi korkusuna göre eğip bükmeyen bir kral.

Bu ölçü yalnız krallar için değildir. İnsanların önünde sorumluluk taşıyan herkesin önünde aynı soru durur: Baskı yükseldiğinde doğru bildiğiniz şeyi koruyor musunuz, yoksa sonucu kaybetme korkusuyla kuralları kendinize göre değiştiriyor musunuz? Karakter çoğu zaman rahatlıkta değil, kaybın gerçek ihtimal olduğu yerde görünür.

Bu söz aynı zamanda krallığın sahibinin kim olduğunu yeniden hatırlatır. Halk kral istemiş olabilir; fakat kralı son olarak RAB belirler. Saul’un hanedanının sürmeyecek olması krallığın Tanrı’nın elinden çıktığı anlamına gelmez. RAB başka bir önder çıkaracaktır. İnsan planı daralsa bile Tanrı’nın amacı daralmaz.

Bu gerçek, insan başarısızlığı ile Tanrı’nın tasarısını birbirine karıştırmamayı öğretir. Saul’un yanlışı gerçektir ve bedeli vardır. Ama Tanrı’nın halkı Saul’un kusuruna mahkûm değildir. RAB bir önderin başarısızlığından sonra da kendi halkını yönlendirmeye devam eder. Bu, önderin hatasını küçültmez; umudun tek bir insanın performansına bağlanmamasını sağlar.

Samuel ayrıldıktan sonra Saul halkı sayar; yanında yaklaşık altı yüz kişi vardır (1. Samuel 13:15). Filistliler ise akıncı birliklerini farklı yönlere gönderirler (1. Samuel 13:16–18). Bölüm sonunda askerî dengesizlik bütün çıplaklığıyla görünür: Savaş günü Saul ile Yonatan dışında halkın elinde kılıç ya da mızrak yoktur (1. Samuel 13:22).

Bu son sahne önemlidir, çünkü Saul’un yanlış kararını açıklayan korkunun gerçekten güçlü sebepleri olduğunu bir kez daha gösterir. RAB ona kolay şartlarda itaat etmesini istememiştir. İtaat tam da düşmanın daha donanımlı, askerlerin daha korkmuş, zamanın daha dar göründüğü anda sınanmıştır. İnanç, bütün tehlikeler ortadan kalktıktan sonra Tanrı’ya güvenmek değildir.

Silah yoksunluğu aynı zamanda İsrail’in kendi imkânlarına bakarak neden ürktüğünü gösterir. Tarım aletlerini bile düşmana götürmek zorunda olan bir halkın savaş meydanında kendisini güçlü hissetmesi beklenemez. Metin bu zayıflığı utandırmak için değil, gerilimi gerçek kılmak için anlatır. İman, şartların kötü olmadığını söylemek değildir; kötü şartların RAB’bin sözünü geçersiz kılmadığını söylemektir.

Bölümün başında Saul sonucu kontrol etmeye çalışmıştı; sonunda ise kontrol edemediği gerçeklerle çevrilidir. Krallığın geleceği daralmış, asker sayısı düşmüş, silah üstünlüğü düşmanın elinde kalmıştır. Kendi müdahalesi ona beklediği güvenliği vermemiştir. Acele kararların acı ironilerinden biri budur: Kontrolü kazanmak için yapılan şey bazen insanın elindeki güveni daha da azaltır.

Bölüm 13’ün sonu bizi çözüme götürmez; tam tersine daha büyük bir çıkmaza bırakır. Filist karakolu geçidi tutmaktadır (1. Samuel 13:23). Saul’un krallığının geleceği hakkında hüküm verilmiş, ordusu küçülmüş, silahları yetersiz kalmıştır. İnsan açısından bakıldığında tablo kötüdür.

Bu karanlık kapanış bölümün ana dersini daha da belirginleştirir. Saul, şartları düzeltmek için RAB’bin sözünün önüne geçmişti; fakat şartlar düzelmemiştir. Düşman hâlâ güçlü, İsrail hâlâ zayıftır. İtaatsizlik ona aradığı güvenliği sağlamamıştır. Korkuyla yapılan kestirme yol, korkunun kaynağını ortadan kaldırmamıştır.

İşte 1. Samuel 13’ün ağırlığı burada yatar: Tanrı’ya güvenmek yalnız sonuç iyi olduğunda söylenen güzel bir cümle değildir. Güven, sonuç henüz görünmediğinde ve eldeki imkânlar yetersiz kaldığında RAB’bin sözüne bağlı kalmaktır. Saul’un sınavı tam da bu noktada kırılmıştır.

02 — BİRLİKTE ÇALIŞIN

Saul’un yanlış kararını hazırlayan şartların çoğu gerçekti: düşman güçlüydü, insanlar dağılıyordu, Samuel görünmüyordu. Gerçek baskılar altında yanlış bir kararı kendinize “mecburiyet” diye anlattığınız zamanlar oldu mu?
Saul RAB’bin yardımını aradığını söylüyor, ama bunu RAB’bin sözünü çiğneyerek yapıyor. Dindar görünen bir davranışın gerçek itaati gizlediğini nasıl fark edebiliriz?
“RAB kendi gönlüne göre birini aradı” sözünü kusursuzluk değil, RAB’bin isteğine göre yürüme açısından düşündüğünüzde önderlik anlayışınız nasıl değişiyor?
Filistlilerin gücü ve İsrail’in silah eksikliği Saul’un korkusunu anlaşılır kılıyor. Birinin korkusunu anlamakla yanlışını doğru ilan etmek arasındaki çizgiyi nasıl koruyabiliriz?
Hayatınızda “Biraz daha beklersem her şey dağılacak” dediğiniz hangi alan var? Orada gerçekten harekete geçmeniz mi gerekiyor, yoksa korku sizi Tanrı’nın açık sözünün önüne mi geçiriyor?

03 — HAYATA TAŞIYIN

Gerçek Baskıyı Yanlış Kararın Mazereti Yapmayın

Saul’un üzerindeki baskı hayal ürünü değildi. Yine de gerçek sıkıntı yanlış kararı doğru yapmadı. Zor bir karar verirken önce şartları dürüstçe kabul edin, sonra kendinize şu soruyu sorun: “Bu koşullar, daha önce doğru olduğunu bildiğim şeyi değiştirdi mi, yoksa yalnız uygulamasını zorlaştırdı mı?”

“Mecbur Kaldım” Cümlesini Sınayın

Saul kendisini zorlayıp kurban sunduğunu söylüyor. Biz de bazen kendi seçtiğimiz yolu kaçınılmazmış gibi anlatırız. “Başka seçeneğim yoktu” demeden önce gerçekten başka seçenek bulunup bulunmadığını düşünün. Bazen seçenek vardır: beklemek, yardım istemek, kaybetmeyi göze almak veya kontrolü elinizde tutmamayı kabul etmek.

İbadeti İtaatin Yerine Koymayın

Saul’un yaptığı iş dindar görünüyordu. Fakat kurban, buyruğun yerini tutmadı. Dua etmek, hizmet etmek, bağış vermek veya kilisede aktif olmak hayatınızın başka bir alanındaki açık itaatsizliği kapatmaz. Tanrı’ya sunduğunuz şeyleri, Tanrı’dan sakındığınız alanı gizlemek için kullanmayın.

Gecikmeyi Terk Edilmişlik Sanmayın

Samuel Saul’un beklediği anda görünmedi. Bir gecikme yaşadığınızda hemen “Tanrı beni bıraktı” sonucuna varmayın. Bekleyiş, cevap gelmeyeceğinin kanıtı değildir. Özellikle korku yükseldiğinde, aceleyle verdiğiniz kararın sonuçları beklemenin rahatsızlığından daha ağır olabilir.

Önderliği Kusursuzluk Beklentisine Bağlamayın

“RAB’bin gönlüne göre” olmak günahsız olmak demek değildir. Önderden kusursuzluk beklemek gerçekçi değildir; ama itaat, tövbe ve hesap verme beklemek doğrudur. Birini ya putlaştırmak ya da tek hatasında bütünüyle çöpe atmak yerine, karakterinin yönüne ve düzeltildiğinde ne yaptığına bakın.

Zayıflığınızı Gizlemek Yerine Doğru Okuyun

İsrail silah bakımından açıkça zayıftı. Kendi yetersizliğinizi kabul etmek utanç değildir. Elinizde olmayanı dürüstçe görün; sonra korkudan yanlış kestirme yollar üretmeyin. Zayıflık bazen sizi daha bağımlı, daha dikkatli ve daha dua eden biri yapabilir.

Sonucu Kontrol Etmekle Sadık Kalmak Arasındaki Farkı Öğrenin

Saul halkı dağılmasın, savaş başlamadan destek bulsun ve şartları kontrol altında tutsun istedi. Bunların hepsi anlaşılabilir arzular. Fakat sadakat bazen sonucu kontrol edemediğiniz yerde doğru olanı yapmaya devam etmektir. Bugün elinizde olmayan sonucu Tanrı’ya bırakıp, elinizde olan itaati seçin.