Markos 10 — Çağıran ve Canını Veren Rab

Markos 10. Bölümü Kutsal Kitap'tan Okuyun

GİRİŞ

İsa adama sevgiyle bakar; adam biraz sonra üzüntü içinde uzaklaşacaktır. İsa onu kendisini izlemeye çağırmış, bu çağrı da adamın elinden bırakmak istemediği mala dokunmuştur. Sevilmek isteriz, fakat bazen sevginin bizden hiçbir şeyi değiştirmemizi istememesini de bekleriz. Oysa İsa'nın bakışındaki sevgiyle sözündeki talep aynı karşılaşmanın içindedir. Bu adamı okurken, Rab'be yaklaşma isteğimizle O'na rağmen koruduğumuz bağlılıklarımızın bir arada bulunabildiğini fark ederiz. (bkz. Markos 10:17–22)

01 — METNİ ANLAYIN

Birliği korumak, çocukları kabul etmek

İsa Yahudiye'de, Şeria'nın karşı yakasında kendisine gelen kalabalıklara öğretir. Ferisilerden bazıları bir erkeğin karısını boşamasının Yasa'ya uygun olup olmadığını sorar; amaçları O'nu denemektir. İsa onları Musa'nın ne buyurduğuna götürünce, boşanma belgesiyle kadını göndermeye izin verildiğini söylerler. Soru buyruk hakkındadır, cevapta izin vardır. İnsanın yapabileceği şeyin sınırını aramakla Tanrı'nın kendisinden istediğini duymak, bu konuşmada aynı yere çıkmaz. (bkz. Markos 10:1–4)

İsa bu düzenlemenin nedenini insanların inatçılığıyla açıklar. Yasa'nın Tekrarı'ndaki hüküm, kadının boşandıktan sonra başka biriyle evlenmesini ve o evlilik de sona ererse ilk kocanın onu yeniden alamamasını ele alır. Böylece zaten yaşanan bir kırılmanın sonuçları düzenlenir. Fakat insanların birbirlerine yaptıkları, Tanrı'nın onları başlangıçta ne için birleştirdiğini belirlemez. İsa sözü, boşanmış bir hayatın düzenlenmesinden yaratılışın amacına çevirir. (Markos 10:5–6; Yasa'nın Tekrarı 24:1–4)

İsa, erkekle kadını Tanrı'nın yarattığını söyledikten sonra, insanın anne babasından ayrılıp eşine bağlanmasını hatırlatır: Evlilikte ikisi tek beden olur. İsa burada insanın yaptığı anlaşmanın arkasında Tanrı'nın birleştirdiği bir hayatı gösterir. Eş, kendi planımıza uyduğu sürece yanımızda tutacağımız, sonra başka biriyle değiştireceğimiz kişi değildir. Bu birlik, karşılıklı verdiğimiz sözü hayatımızın sorumluluğu haline getirir. Tanrı'nın birleştirdiğini ayırmama buyruğu bu yüzden yalnız tören günü söylenen güzel bir cümle olarak kalamaz. Kendi kolaylığımızı evliliğin tek ölçüsü yapmaya başladığımızda, İsa'nın başlangıca dönen sözü bize de yönelir. (Markos 10:6–9; Yaratılış 1:27; Yaratılış 2:24)

Evdeki konuşmada İsa, karısını boşayıp başkasıyla evlenen erkeğin karısına karşı zina ettiğini söyler. Kadının kocasını boşayıp başka biriyle evlenmesi için de aynı hükmü verir. Erkeğin yaptığı işlem, geride bıraktığı eşine karşı sorumluluğunu kendiliğinden silmez. İsa erkeğin karısına karşı sorumluluğunu adlandırırken, konuşmanın içindeki gerçek kişiyi de görünür kılar: Sadakati çiğnenen bir eş vardır. Kadın ve erkek, evlilik bağını kendi isteklerinin önünden kaldırabilecek bir engel gibi göremez. (bkz. Markos 10:10–12)

Bu öğretiyi Kutsal Kitap'ın diğer evlilik sözleriyle birlikte duyarız. Matta, İsa'nın bu konuşmada cinsel sadakatsizlik durumunu ayrı tuttuğunu aktarır; Pavlus da ayrılmış eşler ve birlikte yaşamayı istemeyen iman etmemiş eş hakkında farklı koşulları ele alır. Bu pasajları birlikte okumak, yaşanan her ayrılığın aynı sebeple ve aynı sorumlulukla gerçekleştiğini varsaymamızı önler. Markos'ta ise önümüzde duran soru açıktır: İnsan yüreğinin inatçılığına verilmiş bir izni, Tanrı'nın birleştirdiği kişiyi kolayca gözden çıkarmak için mi kullanıyoruz? (Matta 19:8–9; 1. Korintliler 7:10–16; Markos 10:2–9)

Ardından bazıları, İsa dokunsun diye çocukları getirir. Öğrenciler onları azarlar; İsa bunu görünce kızar. Bir önceki bölümde bir çocuğu kucaklayıp kabulden söz etmişken, şimdi kendi öğrencileri çocukların önünü kesmiştir. Onları kendisinden uzak tutanlara, çocukların gelmesine izin vermelerini söyler. Rab'bin yakınında bulunmak, O'na kimin yaklaşabileceğine bizim karar verebileceğimiz anlamına gelmez. (Markos 10:13–14; Markos 9:36–37)

İsa, Egemenliğin böylelerine ait olduğunu söyleyerek öğrencilerin geri çevirmek istediği çocukları yanına kabul eder. Bir çocuk gibi kabul etmeyen kişinin Egemenliğe giremeyeceğini de bildirir. Çocuklar burada başarılarını sıralayarak veya kendilerine bir sıra talep ederek gelmemiştir; kendilerine sunulan kabulün içindedirler. İsa onları kucağına alır, ellerini üzerlerine koyar ve kutsar. Öğrencilerin başkaları için uygun görmediği bu yer, kendilerinin de nasıl kabul edileceğini öğrenmeleri gereken yerdir. Tanrı'nın armağanının önünde büyük görünmeye çalışmak, onu alacak küçük kişi olmayı kabullenmekten daha kolay gelebilir. (bkz. Markos 10:14–16)

Sevgiyle bakan İsa, üzülerek ayrılan adam

Yola çıkarken bir adam koşup İsa'nın önünde diz çöker. Sorusu sonsuz hayat hakkındadır; ona kavuşmak için yapacağı şeyi öğrenmek ister. Koşup diz çöküşünde ciddi bir arayış görülür; sahip olduğu çok şey, sonsuz hayat hakkındaki sorusunu cevapsız bırakmıştır. İsa, kendisine iyi öğretmen diye seslenmesinin üzerinde durur ve iyiliğin ölçüsünü Tanrı'ya bağlar. Adamın biraz sonra kendi hayatı hakkında söyleyecekleri, artık yalnız kendi değerlendirmesiyle ölçülemeyecektir. (bkz. Markos 10:17–18)

İsa insanın komşusuna karşı sorumluluğunu anlatan buyrukları sayar. Öldürmemek, zina etmemek, çalmamak, yalan tanıklık etmemek, kimsenin hakkını yememek, anne babaya saygı göstermek vardır bu sözlerde. Adam bunların hepsini gençliğinden beri yerine getirdiğini söyler. İsa'nın ardından verdiği cevap, davranışlarını sıralayabilen bu kişinin hayatında henüz görünmeyen bir bağlılığı açığa çıkaracaktır. (bkz. Markos 10:19–20)

Markos, İsa'nın adama sevgiyle baktığını söyler. Bunu bilmeden ardından gelen çağrıyı yalnız sert bir şart gibi duyabilirdik. Önündeki yol, sahip olduklarını satarak yoksullarla paylaşmak ve ardından İsa'yla gitmektir; bu çağrıda gökte hazine vaadi de vardır. Verme çağrısı yalnız elini boşaltmakla bitmez; Mesih'le yürümeye açılır. Adam bu çağrıyı kabul ederse serveti başkalarının ihtiyacına ulaşacak, kendisi de İsa'yla yola çıkacaktır. Rab'bin sözü bizim bağlılıklarımızı da açığa çıkardığında, o sevgiyle bakan kişiyi hatırlamamız gerekir. (bkz. Markos 10:21)

Adamın yüzü düşer. Çok malı olduğu için üzüntüyle uzaklaşır; İsa kendisine sevgiyle bakmış, o ise çağrıya karşılık vermeden ayrılmıştır. Koşarak yaklaşan kişi şimdi yolunu O'ndan ayırır. Aradığı sonsuz hayatla korumak istediği servet, tek bir isteğin iki uyumlu parçası olarak kalamamıştır. Bu ayrılışı okurken yalnız o adamın malını düşünürsek, bizim de Rab'bin çağrısıyla çatıştığında dokunulmaz ilan ettiğimiz şeyi görmeyebiliriz. (bkz. Markos 10:21–22)

İsa varlıklıların Egemenliğe girişinin güçlüğünü anlatınca öğrenciler şaşırır. Sonra büyük bir hayvanla küçücük bir açıklığı yan yana koyar: Deveyle iğne deliğini. Bu görüntüyü biraz çabayla başarılabilecek bir geçişe çevirdiğimizde, öğrencilerin büsbütün şaşırmasını da İsa'nın cevabını da duyamayız. Onlar artık yalnız ayrılan adamı değil, kimin kurtulabileceğini sorarlar. İsa insan için bunun imkansız olduğunu, Tanrı için ise her şeyin mümkün olduğunu bildirir. Kurtuluş kapısı insanın yeterliliğine dayanarak açılmayacaktır. (bkz. Markos 10:23–27)

Malı bırakma çağrısının ardından bu cevabın gelmesi önemlidir. İsa, insanın servetini elden çıkararak kendi kurtuluş bedelini ödeyebileceği bir yol tarif etmemiştir. Adamın elinde tuttuğu şeyin onu nasıl bağladığı görünür olmuş, öğrencilerin kendi imkanlarıyla kurtulabilecekleri düşüncesi de sarsılmıştır. Tanrı için mümkün olan kurtuluş, bizim yeterince eksiksiz bir liste sunmamıza bağlı değildir. Aynı bölümde İsa'nın canını fidye olarak vermesi, kendimiz için sağlayamadığımız kurtuluşun dayanağını açıklar. (Markos 10:21–27; Markos 10:45)

Petrus bu kez kendilerinin bıraktıklarını hatırlatır. Onlar her şeyi geride bırakıp İsa'yla gelmiştir; Rab bu gerçek kaybı yok saymaz. Kendisi ve Müjde uğruna bırakılan evlerin, yakınların ve toprakların yüz katını, daha şimdiki çağda vaat eder. Saydığı kardeşler, anneler ve çocuklar, bu vaadi Mesih'in çevresinde oluşan yeni aileyle birlikte duymamıza yardım eder. Bu yeni ailede barınacak yer bulunması ve yakınlık yitirenin kardeşlerle karşılaşması, vaadin somut hayata dokunan yanını gösterir. Mesih'e bağlılık yüzünden bir şeyini yitiren kişinin yeni aileden söz ettiğimizde gerçekten bir karşılık bulması gerekir. (Markos 10:28–30; Markos 3:31–35)

Yine de vaadin ortasında zulümler vardır. İsa bu kelimeyi paylaşım, ev ve yakınlık sözlerinin yanından çıkarmaz; gelecek çağ içinse sonsuz yaşamı bildirir. O'nun uğruna bırakmak, daha çok mala ulaşmak için kurulacak bir yatırım hesabına sığmaz. Ardından gelen ilklerin son, sonların ilk olması sözü de öğrencilerin kendi fedakarlıklarını bir üstünlük sırasına çevirmesini sorgular. Bırakılmış şeyler değerlidir, fakat onları sayıp herkesten önde olduğumuzu düşünmek bizi yine eski büyüklük hesabına döndürür. (bkz. Markos 10:29–31)

Önden yürüyen Rab ve yola katılan Bartimay

Yeruşalim'e giderlerken önde İsa yürür. Öğrenciler şaşkındır, ardından gelenler korkar; İsa Onikiler'i ayırıp başına gelecekleri yeniden anlatır. Ölüm hükmü, öteki uluslara teslim edilme, alay, tükürük, kamçı ve öldürülme bu açıklamanın içindedir. İsa bunların hepsini bilerek önlerinden yürür. Üç gün sonra dirileceğini de aynı açıklamanın içinde söyler. Önceki konuşmalarda insanların neleri bırakacağını duymuştuk; şimdi hepsinin önünde yürüyen kişinin kendisini vereceği yere gittiğini görürüz. (bkz. Markos 10:32–34)

Yakup ve Yuhanna'nın isteği bu sözlerin ardından gelir. İsa'dan, yüceliğinde sağ ve sol yanındaki yerleri isterler. O acısının ayrıntılarını anlatmışken, iki kardeş kendilerine ayrılmasını bekledikleri yerin ayrıntısıyla ilgilenir. İsa'yla geleceği düşünürler, fakat kendilerini o geleceğin en yüksek yerinde görmek isterler. Biz de O'nun egemenliğini severken, orada kendimizin nasıl görüneceğini asıl mesele haline getirebiliriz. (bkz. Markos 10:35–37)

İki kardeş, dileklerinin ne anlama geldiğini bilmedikleri cevabını alır. İsa onlara kendi kasesini ve vaftizini sorarak, az önce anlattığı acının içine kendilerinin de girip giremeyeceğini düşündürür. Getsemani'de aynı kase, İsa'nın Baba'ya yönelttiği ağır duada yeniden duyulacaktır. İki kardeş kendilerinden emin cevap verir; İsa da kendi acısına katılacaklarını bildirir. Fakat istedikleri yerler, bu cesaret beyanıyla satın alınabilecek bir ayrıcalık değildir. İsa o yerlerin belirli kişiler için hazırlanmış olduğunu söyleyerek taleplerine bir sınır koyar. (Markos 10:38–40; Markos 14:35–36)

Bu istek öteki on öğrenciyi de öfkelendirir. İsa hepsini yanına çağırır ve egemen kesilen yöneticilerin düzenini hatırlatır. Büyüklük arayanın görevi ötekilere hizmettir; ilk yeri isteyen, hepsinin kulu olmayı kabul etmelidir. Böylece soru, başkalarının bize nasıl yer açacağından bizim başkaları için ne yapacağımıza döner. Bir görev, insanların üzerindeki ağırlığımızı sürekli hissettirmemizi sağlıyorsa, İsa'nın topluluğu için söylediği bu sözün önünde sınanmalıdır. O'nun adıyla hizmet etmek, O'nun reddettiği güç kullanma biçimini haklı çıkarmaz. (bkz. Markos 10:41–44)

İsa bu çağrıyı kendi geliş amacıyla açıklar. İnsanoğlu'nun gelişinde, başkalarının kendisine hizmet etmesini beklemek yerine kendisini onlara vermesi vardır; birçoklarının kurtuluşu için canını fidye olarak sunar. Fidye, bir insanın özgürlüğü için verilen bedeli düşündürür; burada ortaya konan bedel İsa'nın kendi canıdır. Öğrenciler yer isterken O, başkalarının kurtuluşu uğruna kendisini vermekten söz eder. Bu yüzden hizmet buyruğu, yalnız daha iyi bir topluluk yönetme yöntemi değildir. Bize canını veren Rab'bin ardından giderken başkalarının bize hizmet etmesini hayatımızın merkezi yapamayız. (bkz. Markos 10:45)

Yeşaya'nın acı çeken Kul hakkında söyledikleri, bu ölümün başkaları için taşıdığı anlamı açar. Kul onların suçlarını üstlenir, canını sunar ve birçoklarını aklar. Mesih'in yaptığı, insanlara fedakarlığın güzel bir örneğini bırakmanın ötesindedir; bizim kendi imkanımızla çözemediğimiz günahın yüküne yönelen kurtarıcı iştir. Öğrencinin hizmeti bu bedelin eksik kalan parçasını tamamlamaz. Hizmetimizle kendimizi kurtaracak bir değer biriktirmeye çalışmak yerine, kendisini bizim için verene ait olduğumuz için başkasına eğiliriz. Böyle bakınca hizmetteki yorgunluğumuz da başarımız da kurtuluşumuzun dayanağı olmaktan çıkar. (Yeşaya 53:10–12; Markos 10:27; Markos 10:45)

Eriha'dan ayrılırken yol kenarında oturan Bartimay'ın sesi duyulur. Kör ve dilencidir; Markos adını ve babasının adını da verir. İsa'nın geçtiğini işitince O'na Davut Oğlu diye seslenerek merhamet ister. Davut'a verilen krallık vaadini hatırlatan bu hitap, burada bir kraldan yer isteyen kişinin değil, yardım isteyen bir dilencinin ağzındadır. Birçok kişi onu azarlayıp susturmaya çalışır, ama Bartimay daha çok bağırır. Kalabalığın isteği, onun merhamet çağrısını bitirmeye yetmez. (Markos 10:46–48; 2. Samuel 7:12–16)

İsa durur ve Bartimay'ı çağırmalarını ister. Şimdi adama kalkmasını, İsa'nın kendisini çağırdığını söyleyen sesler ulaşır. Bartimay abasını atıp ayağa fırlar; İsa'nın yanına gelir. Bu birkaç hareket, yol kenarında susturulmak istenen insanın çağrıya bütün canlılığıyla karşılık verişidir. Merhamet istediği kişi durmuş, onu yanına istemiştir. (bkz. Markos 10:49–50)

İsa kendisi için ne yapmasını istediğini sorar. Az önce iki kardeş aynı soruya ayrıcalıklı yerlerle cevap vermişti; Bartimay gözlerinin görmesini ister. Çağrıyı kalabalık aracılığıyla ulaştıran İsa, şimdi sorusunu doğrudan Bartimay'a yönelterek onun kendi isteğini dile getirmesine yer açar. İsa ona gidebileceğini bildirirken kurtuluşunu kendisine yönelen imanıyla ilişkilendirir. Adamın gözleri hemen açılır; şimdi yolda, İsa'nın arkasında yürür. (Markos 10:36; Markos 10:51–52)

Bölümde koşarak gelen varlıklı adam üzülerek ayrılmıştı. Yol kenarında oturan dilenci ise çağrılınca kalkmış, gözleri açılınca İsa'yla gitmiştir. Bartimay'ın görmeye kavuşması, onun Mesih'in yoluna katılmasından ayrılmaz; fakat bu yolun nereye gittiğini İsa biraz önce açıklamıştır. Kendisi için canını verecek olan Rab'bin ardından yürümek, yalnız bir ihtiyacın karşılandığı yerde durmaktan fazlasıdır. İsa'nın merhameti bizi O'nunla birlikte yaşanacak hayata çağırır. (Markos 10:21–22; Markos 10:32–45; Markos 10:52)

02 — BİRLİKTE ÇALIŞIN

Ferisiler izin verilen şeyi sorarken İsa yaratılışta amaçlanan birliği hatırlatıyor. Bu fark, eşimizi ve ona verdiğimiz sözü düşünme biçimimizi nasıl değiştirir? (bkz. Markos 10:2–12)
Öğrenciler çocukları engelliyor, İsa onları kucaklayıp kutsuyor. Bu sahnede çocukların kabulü kadar yetişkinlerin de öğrenmesi gereken ne var? (bkz. Markos 10:13–16)
İsa'nın adama sevgiyle bakışıyla malını bırakma çağrısını birbirinden ayırsaydık, bu konuşmayı nasıl yanlış duyabilirdik? İnsana imkansız, Tanrı'ya mümkün olan kurtuluş sözü bu sahneye nasıl ışık tutuyor? (bkz. Markos 10:21–27)
Yakup ile Yuhanna'nın istediği yerlerle İsa'nın canını fidye olarak vermesi yan yana gelince, hizmetten beklediklerimiz hakkında ne açığa çıkıyor? Kendi topluluğumuzda bu fark nerede hissedilebilir? (bkz. Markos 10:35–45)
İsa'nın iki kardeşe ve Bartimay'a yönelttiği benzer soruya verilen cevapları karşılaştırın. Bartimay'ın görmeye kavuşunca İsa'nın ardından gitmesi, bizim yardım isteklerimiz ve sonrası hakkında hangi konuşmayı açıyor? (Markos 10:36–37; Markos 10:51–52)

03 — HAYATA TAŞIYIN

1. Verdiğiniz sözün karşısındaki kişiyi görün. Evliyseniz, kendi rahatınız üzerinden değerlendirdiğiniz bir kararda eşinizin hayatını nasıl hesaba kattığınızı düşünün. İsa'nın eşleri tek beden sayması ve erkeğin karısına karşı sorumluluğunu adlandırması, ilişkiyi yalnız bize ait bir tercih gibi görmemizi sorgular. Bir konuda sürekli kendi isteğinizi koruyorsanız, verdiğiniz sözü o kararda nasıl yerine getireceğinizi eşinizle konuşun. Konuşmaya haklarınızı sıralayarak başlamadan önce, korumanız gereken birliği hatırlayın. (bkz. Markos 10:6–12)

2. Çocuğun önündeki engeli kaldırın. Topluluğunuzda çocukların varlığı size yalnız aksama ve gürültü gibi geldiği bir anı hatırlayın. Öğrencilerin azarıyla İsa'nın kızgınlığı aynı kişilere yönelmiyordu. Çocuğun Mesih'in sözünü duyabileceği, soru sorabileceği ve kabul edildiğini hissedebileceği bir karşılaşmaya zaman ayırın. Onu sürekli başka bir yere gönderirken İsa'nın kendi kucağında yer açtığını unutmayın. (bkz. Markos 10:13–16)

3. Elinizden bırakmak istemediğiniz şeyi adlandırın. İsa'nın sizi sevmesini isterken dokunmamasını beklediğiniz bir malı, güvenceyi veya konumu adlandırın. Onu kaybetmemek için hangi çağrıyı ertelediğinizi düşünün. Varlıklı adamın üzüntüsü, içten bir arayışın her zaman itaate dönüşmediğini gösteriyor. Bırakmanın zorluğunu gizlemeden, kurtuluşun sizin yeterliliğinize değil Tanrı'nın yapabileceğine dayandığını hatırlayarak dua edin. (bkz. Markos 10:21–27)

4. Yeni aile sözünü somutlaştırın. Mesih'e bağlılığı yüzünden yakınlığını veya desteğini yitirmiş birini tanıyorsanız, onun için kardeş olmanın ne anlama geldiğini düşünün. Birlikte yemek, kalacak yer veya düzenli bir ziyaret, bu kabulün gerçek biçimi olabilir. İsa'nın vaat ettiği aileden söz ederken kendi kapımızı ve zamanımızı bunun dışında tutmayalım. Yapabileceğiniz bir paylaşımı belirleyin ve o kişiye ulaşın; kardeşlik sözünün kendi hayatında da karşılığını bulmasına katkıda bulunun. (bkz. Markos 10:29–30)

5. Yetkinizin ağırlığını yoklayın. Sizin kararınızı bekleyen insanlar, size yaklaştıklarında hizmet mi buluyor, sürekli yerlerini hatırlatan bir üstünlük mü? İsa'nın öğrencileri için reddettiği yönetme biçimini, son bir konuşmanız üzerinden düşünün. İnsanların ihtiyacını kendi öneminizin kanıtına dönüştürdüğünüz bir yer varsa bunu kabul edin. Canını fidye veren Rab'bin önünde durmak, görevimizi başkalarını kendimize hizmet ettirmenin gerekçesi yapmaktan vazgeçmeye çağırır. (bkz. Markos 10:42–45)

6. Aldığınız yardımdan sonra yolu sürdürün. Rab'be uzun süre taşıdığınız ve karşılık bulduğunuz bir ihtiyacı hatırlayın. O ihtiyaç giderilince ilişkinizin hangi yönde ilerlediğini düşünün. Bartimay görmeye kavuştuğunda İsa'nın ardından yürüdü. Siz de şükrünüzü, O'nun sözünü bugün hangi kararda izleyeceğinize bağlayın; merhamet gördüğünüz kişiyi geride bırakmış olmayın. (bkz. Markos 10:49–52)

Kaynaklar

Markos 10 — bölümün bütünü.
Yaratılış 1:27, 2:24 ve Yasa'nın Tekrarı 24:1–4 — yaratılışın birliği ve boşanma düzenlemesi.
Matta 19:8–9 ve 1. Korintliler 7:10–16 — evlilik öğretisinin kanonik bağlamı.
Markos 3:31–35 ve 9:36–37 — Mesih'in ailesi ve çocuğu kabul.
Markos 14:35–36 — acı kasesi.
Yeşaya 53:10–12 ve 2. Samuel 7:12–16 — suçları taşıyan Kul ve Davut'un soyuna verilen vaat.

İlgili Araştırmalar ve Okumalar

Birinci Yüzyılda Düğün Nasıl Olurdu? — evliliğin aile, sorumluluk ve hukukla örülü dünyası.
Görünmeyen İnsanlar: Dilencilik, Engellilik ve Toplumun Bakışı — Bartimay'ın kendi sesiyle dile getirdiği ihtiyaç ve kalabalığın tutumu.
Davut — Taht, Mezmur ve Günah — Davut Oğlu hitabının ardındaki krallık vaadini anlamak için.

Çalışmalarım