Mezmurlar 76 — Savaş Silahlarını Kıran Tanrı: Öfkenin Ortasında Yargı ve Kurtuluş

Mezmurlar 76. Bölümü Kutsal Kitap'tan Okuyun

GİRİŞ

Mezmurlar 76, savaşın ortasında Tanrı’nın kim olduğunu anlatan bir güven ve yargı ezgisidir. Başlık onu Asaf geleneğine bağlar; şiirin asıl ilgisi ise yazarın kimliğinden çok, Siyon’da kendisini tanıtan ve insan gücünü sınırlayan RAB’dir. Metin gerçek savaş araçlarından, ok, kalkan, kılıç, at ve savaşçılardan söz eder; bu yüzden dili hemen soyut “ruhsal savaş” mecazına çevirmek doğru olmaz. Yazar, insan ordularının en güçlü göründüğü anda bile son hükmün onlarda olmadığını söyler. Mezmurun ana sorusu, “Kim daha güçlü?” değil, “Kimin yargısı son sözü söyler?” sorusudur.

Tarihsel olarak şiir, Yeruşalim’in büyük bir askerî tehditten kurtulduğu bir dönemi düşündürür. Özellikle MÖ 701’de Sanherib’in Asur ordusunun Yeruşalim’i kuşatmasıyla güçlü benzerlikler vardır; Yeşaya 36–37’de de kent insan gücünün yetersiz kaldığı bir noktada kurtulur. Yine de mezmur bu olayı adlandırmaz, bu yüzden 701 tarihini kesin arka plan değil güçlü bir olasılık olarak tutmak gerekir. Şiirin mesajı tek bir krizin ötesine geçer: RAB, savaş teknolojisinin, kral gururunun ve toplumsal korkunun üzerinde egemendir. Bu egemenlik, İsrail’e etnik üstünlük veren bir slogan değil, lütfa dayalı seçilmişliğin sorumluluğunu hatırlatan bir gerçektir.

Mezmurun ikinci yarısı yargıyı mazlumun kurtuluşuyla yan yana getirir. Tanrı’nın öfkesi keyfî bir öfke patlaması değil, insan şiddetinin sınırlandırılması ve ezilenin savunulmasıyla ilgilidir. Bu nedenle metin, mağdurun adalet arzusunu küçümsemez; aynı zamanda okuru kendi gücünü Tanrı’nın yerine koymaktan da alıkoyar. İnsan öfkesi gerçek ve yıkıcı olabilir, fakat Tanrı’nın egemenliğini aşan bağımsız bir güç değildir. Şiir sonunda kurtulan halkı adaklarını yerine getirmeye çağırarak, kurtuluşun yalnız rahatlama değil, hafıza ve sadakat üretmesi gerektiğini gösterir.

01 — METNİ ANLAYIN

Siyon’da Bilinen Tanrı: Savaş Gücünün Sınırı

Mezmurun açılışında Yahuda, İsrail, Salem ve Siyon aynı teolojik merkezde buluşur: Tanrı orada “bilinir.” Bu bilme, yalnız Tanrı hakkında bilgi sahibi olmak değil, O’nun karakteri ve işleriyle karşılaşmak anlamına gelir. “Salem” büyük olasılıkla Yeruşalim’in eski ya da şiirsel adıdır; Yaratılış 14’teki Melkisedek bağlantısı geleneksel olarak dikkat çekicidir, fakat mezmur bu bağlantı üzerine ayrı bir öğreti kurmaz. Önemli olan, Tanrı’nın adının savaş alanındaki eyleminden kopmamasıdır. RAB kendisini, insanın dokunulmaz sandığı silahları kıran ve güvenlik mitlerini bozan Tanrı olarak tanıtır. Ok, kalkan, kılıç ve savaş dili, metnin gerçek askerî dünyasını görünür kılar. Mezmur bu silahlara hayranlık duymaz; tersine onları Tanrı’nın huzurunda geçici ve kırılabilir şeyler olarak gösterir.

İnsan güvenliği orduya, teknolojiye, ekonomik güce ya da ittifaklara bağlandığında, araç yavaşça kurtarıcı rolü üstlenmeye başlar. Şiirin eleştirisi silahın varlığına değil, silahın mutlaklaştırılmasına yönelir. Bugün aynı mantık para, unvan, hukuk gücü, sosyal çevre ya da kurum itibarı üzerinden de kurulabilir; mezmur bunların hiçbirinin Tanrı’nın yerine geçemeyeceğini söyler. Yazar Tanrı’nın görkemini anlatırken İbranice’de zor bir “av/ganimet dağları” ifadesi kullanır. Bazı yorumcular burada avını alan aslan benzetmesini görür; Siyon’daki “barınak” ve “konut” dili de bu imgeyi destekleyebilir, fakat ayrıntıyı kesinleştirmemek gerekir. Metnin açık yönü, korku saçan orduların üstünde daha büyük bir egemen bulunduğudur.

Güçlü savaşçılar ellerini kullanamaz hâle gelir, at ve savaş arabası susturulur, insan kahramanlığı zaferin merkezi olmaktan çıkar. Böylece şiir, askerî krizi Tanrı’nın egemenliğini tanıtan bir sahneye dönüştürür. MÖ 701’deki Asur krizi bu sahne için güçlü bir tarihsel arka plan adayıdır. Sanherib’in ordusu Yeruşalim’i kuşatmış, Asur propagandası kentin Tanrısı dâhil bütün güven kaynaklarını küçümsemişti; Yeşaya 37’de kurtuluş insan gücünün açıklayamayacağı biçimde gelir (Yşa. 37). Bununla birlikte mezmurun kendi sesini yalnız bu olaya hapsetmemek gerekir; yazarın amacı tarih kitabı yazmak değil Tanrı’nın egemenliğini ilan etmektir.

Siyon’un seçilmesi de İsrail’in kendiliğinden üstünlüğünü kanıtlamaz; Yasa’nın Tekrarı 7 seçimin Tanrı’nın sevgisine ve antlaşma sadakatine dayandığını söyler (Yas. 7:6–8). Bu nedenle Siyon dili etnik gururdan çok lütuf ve hesap verebilirlik dili olarak okunmalıdır. Siyon vurgusu ayrıca yanlış bir üstünlük duygusuna karşı korunmalıdır. Tanrı’nın İsrail’le kurduğu antlaşma, İsrail’in kendi karakteri sayesinde diğer halklardan daha değerli olduğu anlamına gelmez. Yasa’nın Tekrarı 7, seçimin İsrail’in büyüklüğüne değil Tanrı’nın sevgisine ve antlaşma sadakatine dayandığını özellikle söyler ([Yas.

7:6–8](https://www.bible.com/tr/bible/170/DEU.7.6-8.TCL02 "veritas:new-tab")). Bu yüzden “Tanrı Siyon’da konut kurdu” cümlesi etnik gururun değil, lütfun cümlesidir. Bu sahne doğal olarak MÖ 701’deki Asur krizini düşündürür. Sanherib’in ordusu Yeruşalim’i kuşatmış, Rab’be meydan okumuş ve kent görünürde savunmasız kalmıştır; Yeşaya 36–37’de kurtuluş insan gücünün yetmediği bir noktada gelir (Yşa. 37). Bu paralel güçlüdür, fakat Mezmurlar 76’nın kimlik kartı değildir.

Sağlam yorum, tarihsel olasılığı söyleyip metnin kendi sesini onun altında ezmemektir. İlk iki ayette Yahuda, İsrail, Salem ve Siyon yan yana gelir. “Salem” büyük olasılıkla Yeruşalim için şiirsel ya da eski bir addır; Yaratılış 14’te Melkisedek’in kenti olarak geçen Salem’le ilişki de geleneksel ve güçlüdür, fakat burada bu bağlantı üzerinde teolojik bir yapı kurmak gerekli değildir. Şiirin asıl noktası Yeruşalim’in adı değil, Tanrı’nın orada kendisini halkına tanıtmış olmasıdır. Tanrı parlak ve görkemli biçimde tasvir edilir. İbranice şiir burada “av dağları” ya da “ganimet dağları” gibi yorumlanabilen zor bir ifade kullanır.

Bazı yorumcular Tanrı’yı avını alan güçlü bir aslan gibi görür; Tanrı’nın Salem’deki “barınağı” ve Siyon’daki “konutu” da aslanın ini çağrışımını taşıyabilir. Bu imgeyi aşırı ayrıntılandırmamak gerekir; fakat şiirin mesajı açıktır: yırtıcı görünen orduların üzerinde daha büyük bir egemen vardır. Mezmur, Tanrı’nın adının Yahuda’da bilindiğini, ününün İsrail’de büyük olduğunu söyler; ardından Salem ve Siyon’u Tanrı’nın konutu olarak anar. Burada Tanrı yerel bir kabile tanrısı gibi sınırlandırılmaz. Tam tersine şiir Siyon’dan başlayıp yeryüzüne, krallara ve insan öfkesine kadar genişler.

Tanrı’nın adı bir yerde tanınır; ama hükmü bütün dünyayı ilgilendirir. “Tanrı Yahuda’da bilinir” ifadesi yalnız bilgi sahibi olmayı anlatmaz. Kutsal Kitap’ta Tanrı’nın adını bilmek, O’nun karakteri ve işleriyle karşılaşmayı da içerir. İsrail Tanrı’yı soyut bir fikir olarak değil, kurtaran, yargılayan, antlaşmasına sadık kalan Rab olarak tanımıştır. Bu yüzden üçüncü ayete geçildiğinde “orada” savaş araçlarının kırılması şaşırtıcı değildir.

Tanrı’nın adı, Tanrı’nın eyleminden ayrılmaz. Tarihsel arka plan kesin değildir. Şiirdeki ani ve ezici zafer, MÖ 701’de Asur Kralı Sanherib’in Yeruşalim’i tehdit ettiği krizi hatırlatır; Yeşaya 36–37 bu olayın güçlü bir kanonik paralelidir. Yine de Mezmurlar 76 “Bu olay Sanherib zamanında gerçekleşti” demez. Dolayısıyla bu bağlantı güçlü bir olasılık ve okuma yardımıdır, metnin verdiği kesin tarih değildir.

Yargı Mazlumu Kurtardığında: Korkunun Yönü Değişir

Mezmunun orta bölümü insan korkusunun yönünü değiştirir. Krallar, ordular ve tehditler korkutucu olabilir; fakat yazar nihai olarak “korkulası” olanın RAB olduğunu söyler. Bu korku, Tanrı’yı huysuz ve keyfî bir güç olarak hayal etmek değildir; kutsallığını, yargı hakkını ve egemenliğini ciddiye almaktır. İnsan iktidarı ne kadar büyük görünürse görünsün, hem hükmeden hem hükmedilen Tanrı’nın önünde hesap verir. Böylece mezmur, güç hiyerarşisini tersine çevirir ve insan korkusunu daha büyük bir hakikat içine yerleştirir. Tanrı’nın yargısı gökten duyulduğunda yeryüzünün susması, şiirin başındaki savaş gürültüsüne bilinçli bir karşılıktır.

İnsan öfkesi, propaganda ve tehdit yüksek sesle konuşabilir; fakat Tanrı’nın hükmü geldiğinde bu gürültü son söz olmaktan çıkar. Mezmurun merkezindeki önemli düşünce, Tanrı’nın “yargılamak için kalkması” ile “yeryüzündeki mazlumları kurtarması”nın aynı eylemde birleşmesidir. Yargı burada merhametin düşmanı değildir; zalimin sınırlandırılması, mağdur açısından kurtuluşun bir parçasıdır. Bu yüzden Tanrı’nın sevgisini yargıdan tamamen ayıran bir okuma, mezmurun adalet duygusunu zayıflatır. Yine de metin okuru otomatik olarak “mazlum” tarafına yerleştirmez. İnsan toplulukları kendi öfkelerini kutsamak için Tanrı’nın yargı dilini kolayca kullanabilir ve karşı tarafı bütünüyle şeytanlaştırabilir.

Bu yüzden mezmurun adalet çağrısı önce bizim gücümüzü de sorgular: Kimin sesini bastırıyoruz, hangi yanlışımızı grubumuzun çıkarı için görmezden geliyoruz, kendi öfkemizi ne kadar kutsallaştırıyoruz? Tanrı’nın mazlumu kurtarmasını isteyen kişi, kendi kararlarının başkasını ezip ezmediğini de araştırmalıdır. İlahi yargı, insanın kendi mahkemesini mutlaklaştırmasına izin vermez. Mezmunun en zor ifadelerinden biri 76:10’dur. İlk yarı insan öfkesinin sonunda Tanrı’nın övgüsüne hizmet edeceğini söyler; bu, Tanrı’nın kötülükten hoşlandığı anlamına değil, insan öfkesinin O’nun egemenliğinden bağımsız olmadığı anlamına gelir.

İkinci yarının İbranicesi daha tartışmalıdır ve “arta kalan öfkeyi kuşanırsın” ya da “sınırlandırırsın” gibi farklı çevirilere yol açmıştır. Bu yüzden tek bir çeviriyi tartışmasız sonuç gibi dayatmak doğru olmaz. Açık olan şudur: İnsan öfkesi gerçek ve günahlı olabilir, fakat Tanrı’nın hükümranlığını aşan ikinci bir egemen değildir. Fakat bu ayeti okurken başka bir tehlikeye de dikkat etmek gerekir: Kendimizi otomatik olarak “mazlum”, karşı tarafı otomatik olarak “zalim” ilan etmek. İnsan toplulukları kendi öfkelerini kutsamak için Tanrı’nın yargı dilini kolayca kullanabilir.

Mezmur bize Tanrı’nın yargıç olduğunu söyler; bizim her çatışmada kendimizi yanılmaz mahkeme ilan etmemize izin vermez. İkinci yarının İbranicesi daha tartışmalıdır. “Kalan öfkeyi kuşanırsın”, “arta kalan öfkeyi sınırlandırırsın” veya buna yakın farklı çeviriler ortaya çıkmıştır. Burada bir çeviriyi tartışmasız kesinlik diye dayatmak doğru değildir. Şiirin açık bağlamı ise yeterlidir: insan öfkesi Tanrı’ya rakip bağımsız bir egemen değildir.

Ne kadar büyürse büyüsün, Tanrı’nın hükümranlığını aşamaz. Onuncu ayet şiirin en zor cümlelerinden biridir. İlk yarı, insan öfkesinin sonunda Tanrı’nın övgüsüne hizmet edeceğini söyler. Bunun anlamı “Tanrı insan kötülüğünden hoşlanır” değildir. İnsan öfkesi günah olarak kalır.

Fakat Tanrı onu egemenliğinin dışında bırakmaz. Kötülüğün başarısı sınırsız değildir; Tanrı onu durdurabilir, yargılayabilir ve tam da bu yargıyla kendi doğruluğunu görünür kılabilir. Şiirde bir başka zorluk daha vardır: 10. ayetin İbranicesi özellikle ikinci yarıda farklı biçimlerde çevrilir. İnsan öfkesinin Tanrı’nın övgüsüne dönüşmesi düşüncesi açıktır; ama “öfkeden arta kalanı” Tanrı’nın nasıl ele aldığı konusunda çeviriler ayrılır. Burada belirsizliği gizlemek yerine metnin daha açık çizgisini takip edeceğiz: insanların öfkesi sonsuz değildir, silahları son söz değildir ve Tanrı’nın yargısı mazlumu kurtarmak için ayağa kalkar.

Tanrı korkusunun insan korkusunu ortadan kaldırması çoğu zaman bir anda gerçekleşmez. İnsan tehdit altında kalınca bedeni titreyebilir, zihni en kötü senaryoyu kurabilir ve gerçek tehlikeyi doğru biçimde değerlendirmekte zorlanabilir. Mezmur bu tepkileri küçümsemek yerine korkunun yönünü değiştirir: Kimin hükmü son sözdür? Kimin öfkesi sınırlıdır, kimin adaleti kaçınılmazdır? Bu sorular, korkuyu inkâr etmeden onu daha büyük bir hakikat içine yerleştirir.

Bu soru insan iktidarının sınırını gösterir. Krallar başka kralları korkutabilir; ordular kentleri susturabilir. Fakat şiir bütün bu korku hiyerarşisini tersine çevirir. En sonunda hesap veren herkes Tanrı’nın önünde durur. Hükmeden de hükmedilen de, güçlü de zayıf da, galip de mağlup da O’nun adaletinden bağımsız değildir.

Kurtuluştan Sonra: Şükür, Adak ve Gücün Yeniden Sınanması

Mezmur kurtuluşu yalnız “tehlike geçti” duygusuyla bitirmez. Halk, RAB’be verdiği adakları yerine getirmeye ve çevredeki halklar da korkulası Tanrı’ya armağan getirmeye çağrılır. Antik dünyada adak, kriz sırasında verilen ciddi sözün kurtuluş sonrasında unutulmamasıyla ilgilidir. İnsan sıkıntıda “Bu durumdan çıkarsam hayatımı farklı yaşayacağım” diyebilir; tehlike geçince eski düzen kolayca geri döner. Kapanıştaki çağrı (76:11), kurtuluş hafızasının ibadete ve karaktere dönüşmesini ister. Bu adak dili Tanrı’yla ticaret yapmak anlamına gelmez.

“Ben bunu verirsem sen de beni kurtarmak zorundasın” biçimindeki pazarlık, mezmurun Tanrı anlayışına uymaz. Kurtuluş önce Tanrı’nın egemen ve merhametli eylemidir; adak, bu lütfa verilen ciddi cevaptır. Bu yüzden bugün metnin ilkesi, kriz anında verilen her duygusal sözü zorla yerine getirmek değil, Tanrı’nın yardımını gördükten sonra yaşamdaki gerçek değişimi unutmamaktır. Şükür yalnız sözde kalmamalı, güven kaynaklarımızı ve gücü kullanma biçimimizi de dönüştürmelidir. Kral ve çevredeki yöneticiler de bu mezmurdan muaf değildir. Tanrı “önderlerin ruhunu keser” ve yeryüzü kralları için korkulasıdır; yani iktidar, ilahi onay belgesi değildir.

Güç sahibi kişi mezmuru yalnız düşmanlarına karşı okumamalı, kendisine de çevirmelidir. Eğer Tanrı insan gururunu ve şiddetini sınırlandırıyorsa, kendi yönetimimizde korku, baskı ve hesap vermezlik üretmek Tanrı’nın krallığını temsil etmez. Mezmur, güvenliği Tanrı’ya bağlarken insan gücünü sürekli olarak ahlaki sınırın altında tutar. Hristiyan okur için bu bölümün savaş dili, Yeni Antlaşma kilisesine fiziksel kutsal savaş yetkisi vermez. Eski İsrail’in antlaşma ve toprak bağlamı doğrudan modern bir devlete, etnik gruba veya kiliseye aktarılamaz; Müjde kılıçla yayılmaz. Buna karşılık Tanrı’nın adaletsiz gücü sınırlayan egemenliği, kilisenin zorbalık karşısında sessiz kalmasını da gerektirmez.

İmanlı hukuk, güvenlik, hesap verebilirlik ve mağdurun korunması gibi meşru yolları kullanabilir; kişisel öcü ise Tanrı’ya bırakır (Rom. 12:17–21). Böylece Mezmurlar 76, korkuyu inkâr etmeyen ama korkunun tahtına insanı oturtmayan bir güven duası hâline gelir. Bu ayrım bugün için de önemlidir. Kutsal Kitap’ın “Tanrı savaş araçlarını kırar” demesi, modern bir ulusun kendi ordusunu Tanrı’nın özel ordusu ilan etmesine izin vermez. Eski Antlaşma’daki İsrail’in antlaşma içindeki tarihsel rolü doğrudan herhangi bir modern devlete, etnik gruba veya kiliseye aktarılmaz.

Yeni Antlaşma kilisesi Müjde’yi kılıçla yaymaz. Tanrı’nın egemenliğine güvenmek, insanları Tanrı adına fiziksel zor kullanmaya çağırmak değildir. Bu, özellikle kriz dönemlerinde görünür olur. Ağır bir hastalık, aile krizi, hukuki tehdit, ekonomik çöküş veya başka bir tehlike sırasında insan “Eğer buradan çıkarsam hayatımı farklı yaşayacağım” diyebilir. Sonra tehlike geçer, eski düzen geri gelir. Mezmunun on birinci ayeti kurtuluşun hafızasını ibadete bağlar.

Tanrı yalnız acil durumda aranacak bir kriz hizmeti değildir. Eski Antlaşma’da adak, sıkıntı sırasında Tanrı’ya verilen belirli bir söz olabilir. “Beni kurtarırsan şunu yapacağım” türü antlaşmalı vaatler Kutsal Kitap dünyasında ciddiye alınır. Mezmunun çağrısı, panikte verilen sözleri güvenlik geri dönünce unutma eğilimine karşıdır. İnsan tehlikedeyken çok şey söyler; rahatlayınca eski korkusunu ve eski duasını kolayca unutur.

02 — BİRLİKTE ÇALIŞIN

Mezmur savaş araçlarının kırılmasını Tanrı’nın egemenliğiyle ilişkilendiriyor. Bugün güvenliğinizi hangi “silahlara” bağlama eğiliminiz var: para, statü, bağlantı, kurum, fiziksel güç, bilgi, itibar? Bunlardan biri sarsıldığında Tanrı’ya güveniniz nasıl etkileniyor?
7–9. ayetlerde Tanrı’nın yargısı ile mazlumların kurtuluşu aynı sahnede yer alıyor. “Yargı” kelimesini yalnız korkutucu, “merhamet” kelimesini yalnız yumuşak düşünmek bu metnin hangi tarafını kaçırmamıza yol açar?
10. ayetin çeviri ayrıntıları zor olsa da insan öfkesinin Tanrı’ya rakip bağımsız bir güç olmadığı açıktır. İnsanların öfkesi veya tehdidi karşısında onların gücünü zihninizde gereğinden fazla büyüttüğünüz bir durum var mı?
Kurtuluş anında verilen sözlerin rahatlık geri dönünce unutulması neden bu kadar kolaydır? Geçmişte Tanrı’nın yardımını gördüğünüz bir dönemi düşünün: O deneyim bugün hayatınızın hangi somut yönünü hâlâ şekillendiriyor?
Mezmurun Tanrı’nın kralları bile sınırlandırdığını söylemesi hem güçsüz kişiye hem güçlü kişiye ne söylüyor? Kendi bulunduğunuz ilişkilerde Tanrı korkusu insan korkusunu veya güç kullanma biçiminizi nasıl değiştirmeli?

03 — HAYATA TAŞIYIN

Güvenlik Kaynaklarını Adlandır

Kendinizi güvende hissettiren şeyleri dürüstçe yazın: para, meslek, tanıdıklar, hukuki imkân, aile, sağlık, statü… Bunların hepsini kötü saymayın; çoğu Tanrı’nın sağlayışı olabilir. Fakat içlerinden hangisi kaybolduğunda “Artık bittim” diyorsanız, o şey güven aracından güven merkezine dönüşmüş olabilir.

İnsan Öfkesini Mutlaklaştırma

Birinin öfkesi gerçek tehlike oluşturabilir; bunu küçümsemeyin. Gerekiyorsa uzaklaşın, destek alın, hukuki koruma arayın. Fakat zihninizde o kişiyi sınırsız güç sahibi hâline de getirmeyin. Mezmur, en güçlü tehdidin bile Tanrı’nın egemenliğinin dışında olmadığını hatırlatır.

Adalet İsterken Kendini de Sınat

Tanrı’dan bir yanlışın açığa çıkmasını veya zalimin durdurulmasını istediğinizde, bir soru daha sorun: “Ben gücümü nerede yanlış kullanıyorum?” Başkasının günahını görmek kolaydır; Tanrı’nın adaletini gerçekten isteyen kişi kendi davranışının da aynı ışıkta değerlendirilmesine izin verir. Bu soru, haklı adalet talebini zayıflatmaz; onu ikiyüzlülükten korur.

Mağdurun Acısını Teolojik Sloganla Susturma

Birisi haksızlığa uğradığında hemen “Tanrı bunu iyiliğe çevirecek” diyerek acıyı atlamayın. Önce dinleyin, güvenliğini önemseyin, gerçeğin açığa çıkmasına yardım edin. Tanrı’nın egemenliğine iman, kötülüğe güzel bir isim vermek değildir.

Krizde Verdiğin Ciddi Sözü Hatırla

Zor bir dönemde Tanrı’ya “Buradan çıkarsam…” diye başlayan ciddi bir söz verdiyseniz, bunu yeniden düşünün. Korkuyla verilmiş sağlıksız bir pazarlık mıydı, yoksa gerçekten yapılması gereken bir tövbe veya sadakat adımı mı? Sağlıklı ve doğru olan sözü unutmayın.

Gücü Eline Aldığında Mezmuru Tersinden Oku

Bu mezmuru yalnız ezilen kişi olarak okumayın. Yönetici, ebeveyn, öğretmen, patron, hizmet önderi veya sözü dinlenen biriyseniz, kralları bile titreten Tanrı’nın önünde kendi gücünüzün de sınırlı olduğunu hatırlayın. İnsanların size itiraz etmekten korkması başarı değildir.

Kurtuluşu Şükürden Karaktere Taşı

Tanrı’nın geçmişte sizi kurtardığı bir olayı yalnız güzel bir tanıklık olarak saklamayın. O kurtuluş bugün daha merhametli, daha doğru, daha cesur veya daha cömert biri olmanıza nasıl dönüşebilir? Mezmurun sonunda kurtulan halk yalnız rahatlamıyor; Tanrı’ya bağlılığını yeniliyor.

Çalışmalarım