VERITAS LIBERAT · BİLGİ AĞI
A–Z Dizini
Bir adı, yeri, olayı ya da konuyu bulun; oradan ilgili Kutsal Kitap çalışmalarına, araştırmalara, makalelere ve atlas kayıtlarına geçin.
“Yahuda” ARAMASI
99 kayıt
Y
5 kayıt- YahudaKişiKutsal Kitap’taki parayı bugünkü kura çevirmek çoğu zaman yanıltır. Sikkenin satın alma gücünü, vergi yükünü, tapınak ödemesini ve borcun toplumsal ağırlığını izleyin.
- YahudaKutsal Kitap Kitabı
- Yahuda 1 — İman Uğruna Mücadele EdinKutsal Kitap ÇalışmasıYahuda mektubu kısa, yoğun ve sert bir uyarı mektubudur. Yazar kendisini “İsa Mesih’in kulu ve Yakup’un kardeşi Yahuda” diye tanıtır. Yeni Antlaşma’da İsa’nın…
- Yahuda ÇölüYerYaklaşık iki bin yıllık Büyük Yeşaya Tomarı, Kutsal Kitap metninin aktarımı hakkında ne gösteriyor? ‘Birebir aynı’ ve ‘tamamen değişmiş’ sloganlarının ötesinde, gerçek farklılıkları ve güçlü sürekliliği inceliyoruz.
- Yahuda MakkabiKişiİskender’in fetihleri kısa sürdü; Grek dili, kent kültürü ve halef krallıklarının çatışması yüzyıllar boyunca devam etti. Septuaginta’dan Hanuka’ya uzanan dünyayı izleyin.
T
1 kayıt- 1. Tarihler 2 — Yahuda’nın Hafızası: Kırık Ailelerden Davut’a Uzanan SoyKutsal Kitap Çalışması
Y
1 kayıt- Yeremya 35 — Rekavlılar Dinledi, Yahuda DinlemediKutsal Kitap Çalışması
K
2 kayıt- 1. Korintliler 15 — Ölüm Son Söz DeğilKutsal Kitap Çalışması1. Korintliler 15 mektubun en uzun ve en önemli bölümlerinden biridir. Korint'teki bazı kişiler “ölülerin dirilişi yok” diyordu (1Ko. 15:12). Pavlus bu görüşü küçük bir…
- 2. Korintliler 7 — Tövbenin Ürettiği SevinçKutsal Kitap ÇalışmasıBölümün ilk ayeti aslında önceki çağrının sonucudur: Tanrı’nın vaatlerine sahip olduğumuz için bedeni ve ruhu kirleten her şeyden arınmak, Tanrı korkusuyla kutsallığı…
P
2 kayıt- 2. Petrus 1 — Çağrınızı ve Seçilmişliğinizi PekiştirinKutsal Kitap Çalışması2. Petrus mektubu kendisini “İsa Mesih’in kulu ve elçisi Simun Petrus” diye tanıtır. Mektubun Petrus tarafından doğrudan yazılıp yazılmadığı erken dönemden modern…
- 2. Petrus 2 — Sahte Öğretmenler ve Yargının CiddiyetiKutsal Kitap Çalışması2. Petrus 2, mektubun en sert bölümüdür. Eski zamanlarda sahte peygamberler bulunduğu gibi kilise içinde de sahte öğretmenlerin çıkacağını söyler. Bu kişiler yalnız…
A
4 kayıt- Ahaşveroş/XerxesKişiPers yönetimi Yahudalıların dönmesine ve tapınağın yeniden kurulmasına izin verdi; fakat bu dönem özgür bir ulusal krallık değildi. Eyalet, vergi, arşiv ve yerel gerilimlerin dünyasına girin.
- ArtahşastaKişiPers yönetimi Yahudalıların dönmesine ve tapınağın yeniden kurulmasına izin verdi; fakat bu dönem özgür bir ulusal krallık değildi. Eyalet, vergi, arşiv ve yerel gerilimlerin dünyasına girin.
- Asur: Korkunun İmparatorluğuAraştırmaAsur orduları yalnız kentleri değil, direnme iradesini de hedefledi. Kabartmalar, sürgün politikası ve peygamberlerin sözleri bu korku düzenini nasıl anlatıyor?
- AzekaYerLakiş, Yahuda’nın ikinci büyük kentlerinden biriydi. Asur kuşatma rampası, saray kabartmaları, ostrakalar ve yıkım katmanları bir sınır kentinin tekrar tekrar ezilen hayatını anlatır.
B
6 kayıt- Babil Kulesi — Kent, Ziggurat ve Dillerin DağılmasıAraştırmaYaratılış 11’in kulesi yalnız “çok yüksek bir bina” değildir. Kent, teknoloji, ün, birlik ve insanın kendine bir ad yapma arzusunun aynı noktada buluştuğu bir anlatıdır.
- Babil: Gerçek Kentten Kutsal Kitap SimgesineAraştırmaBabil duvarları, tapınakları ve sarayları olan gerçek bir Mezopotamya kentiydi. Kutsal Kitap’ta ise sürgün, gurur ve Tanrı’ya karşı örgütlenen dünyanın simgesine dönüştü.
- Babil: Sürgünü Getiren Dünya GücüAraştırmaYeni Babil İmparatorluğu Asur’un küllerinden yükseldi, Yeruşalim’i yıktı ve Yahuda’nın seçkinlerini sürgüne taşıdı. Kısa ömrü Kutsal Kitap tarihini kalıcı biçimde değiştirdi.
- Birinci Yüzyılda Düğün Nasıl Olurdu?Araştırma‘Kutsal Kitap döneminde düğün tam olarak şöyleydi’ diye anlatılan pek çok ayrıntı geç kaynaklardan gelir. Bildiklerimizi, olasılıkları ve İsa’nın benzetmelerindeki düğün dilini ayırıyoruz.
- Büyük İskender’den Sonra: Kutsal Kitap Dünyası Nasıl Değişti?Araştırmaİskender’in fetihleri kısa sürdü; Grek dili, kent kültürü ve halef krallıklarının çatışması yüzyıllar boyunca devam etti. Septuaginta’dan Hanuka’ya uzanan dünyayı izleyin.
- Büyük Yeşaya Tomarı: Kumran’dan Gelen Uzun TanıkAraştırmaYaklaşık iki bin yıllık Büyük Yeşaya Tomarı, Kutsal Kitap metninin aktarımı hakkında ne gösteriyor? ‘Birebir aynı’ ve ‘tamamen değişmiş’ sloganlarının ötesinde, gerçek farklılıkları ve güçlü sürekliliği inceliyoruz.
C
1 kayıt- Cenaze, Mezar ve Yas: Kutsal Kitap Dünyasında ÖlümAraştırmaAğıtçı kadınlardan kaya mezarlarına, kemik kutularından İsa’nın gömülmesine kadar ölümün gündelik düzenini inceliyoruz. Arkeolojinin gösterebildiği ile diriliş iddiasının teolojik anlamını birbirine karıştırmadan.
D
2 kayıt- Davut: Taht, Mezmur ve Günah ArasındaAraştırmaDavut Golyat’ın karşısındaki genç, Saul’dan kaçan mülteci, İsrail’in kralı, Mezmur yazarı ve gücünü kötüye kullanan günahkârdır. Hiçbir tek etiket bu hayatı taşıyamaz.
- Denarius, Şekel ve Günlük ÜcretAraştırmaKutsal Kitap’taki parayı bugünkü kura çevirmek çoğu zaman yanıltır. Sikkenin satın alma gücünü, vergi yükünü, tapınak ödemesini ve borcun toplumsal ağırlığını izleyin.
E
6 kayıt- Efesliler 6 — Rab’de GüçleninKutsal Kitap ÇalışmasıEfesliler’in son bölümü ev içi ilişkileri sürdürür, ardından iş ve kölelik bağlamına geçer, sonra mektubu ruhsal savaş çağrısıyla doruğa çıkarır. “Tanrı’nın bütün…
- Elçilerin İşleri 1 — Göğe Bakanlardan TanıklaraKutsal Kitap ÇalışmasıLuka’nın ikinci kitabı bir başlangıç cümlesiyle değil, bir devam duygusuyla açılır. İlk kitabında İsa’nın “yapmaya ve öğretmeye başladığı” şeyleri anlattığını söyler.…
- Elçilerin İşleri 5 — Kutsallığın AğırlığıKutsal Kitap ÇalışmasıElçilerin İşleri 4, Barnaba’nın bir tarlasını satıp parasını ihtiyaçlar için vermesiyle sona ermişti. Beşinci bölüm aynı hareketi yapan başka bir çiftle açılır: Hananya…
- Elçilerin İşleri 15 — Lütfun Sınırı Nerede?Kutsal Kitap ÇalışmasıElçilerin İşleri 15, erken kilisenin en ciddi inanç tartışmalarından birini anlatır. Tartışma küçük bir ibadet tercihi değildir. Yahudiye’den Antakya’ya gelen bazı…
- EsterKişiPers yönetimi Yahudalıların dönmesine ve tapınağın yeniden kurulmasına izin verdi; fakat bu dönem özgür bir ulusal krallık değildi. Eyalet, vergi, arşiv ve yerel gerilimlerin dünyasına girin.
- EzraKişiPers yönetimi Yahudalıların dönmesine ve tapınağın yeniden kurulmasına izin verdi; fakat bu dönem özgür bir ulusal krallık değildi. Eyalet, vergi, arşiv ve yerel gerilimlerin dünyasına girin.
H
5 kayıt- HabakkukKişiYahuda Çölü’ndeki mağaralardan çıkan binlerce parça, Eski Antlaşma metni, İkinci Tapınak Yahudiliği ve İsa’nın dünyası hakkında bildiklerimizi dönüştürdü. Peki hangi iddiaları gerçekten değiştirmedi?
- HebronYer · AtlasDavut Golyat’ın karşısındaki genç, Saul’dan kaçan mülteci, İsrail’in kralı, Mezmur yazarı ve gücünü kötüye kullanan günahkârdır. Hiçbir tek etiket bu hayatı taşıyamaz.
- HezekielKişiYeni Babil İmparatorluğu Asur’un küllerinden yükseldi, Yeruşalim’i yıktı ve Yahuda’nın seçkinlerini sürgüne taşıdı. Kısa ömrü Kutsal Kitap tarihini kalıcı biçimde değiştirdi.
- Hizkiya Tüneli ve Siloam Yazıtı: Yeraltında Buluşan İki EkipAraştırmaYeruşalim’in kayasına oyulmuş su tüneli ve içindeki İbranice yazıt, bir mühendislik başarısını kaydeder. Yapıyı Hizkiya ve Asur kuşatmasıyla ilişkilendirirken hangi noktada kesin, hangi noktada temkinli olmalıyız?
- Hizkiya: Duvar, Dua ve Gurur ArasındaAraştırmaHizkiya putları kıran, kuşatma altında dua eden ve mucizevi biçimde iyileşen kraldır. Ama aynı hayat, korkunun ödünlerini ve başarının ardından gelen gururu da saklamaz.
I
2 kayıt- I. DariusKişiPers yönetimi Yahudalıların dönmesine ve tapınağın yeniden kurulmasına izin verdi; fakat bu dönem özgür bir ulusal krallık değildi. Eyalet, vergi, arşiv ve yerel gerilimlerin dünyasına girin.
- II. NebukadnessarKişiYeni Babil İmparatorluğu Asur’un küllerinden yükseldi, Yeruşalim’i yıktı ve Yahuda’nın seçkinlerini sürgüne taşıdı. Kısa ömrü Kutsal Kitap tarihini kalıcı biçimde değiştirdi.
İ
4 kayıt- İbraniler 5 — Sonsuz Kurtuluşun KaynağıKutsal Kitap Çalışmasıİbraniler 5, Başkâhin temasını iki yönden geliştirir. Önce eski antlaşma başkâhininin görevini açıklar: insanlar arasından seçilir, Tanrı önünde insanların temsilcisi…
- İbraniler 7 — Melkisedek Düzeninde Sonsuz KâhinKutsal Kitap Çalışmasıİbraniler 7, 5. ve 6. bölümlerde hazırlanmış Melkisedek temasını ayrıntılı biçimde açar. Melkisedek Kutsal Kitap’ta yalnız birkaç ayette görünür: Yaratılış 14:18–20’de…
- İbraniler 8 — Daha İyi AntlaşmaKutsal Kitap Çalışmasıİbraniler 8, yazarın uzun kâhinlik tartışmasının “ana noktası”nı açıklar: göklerde Yücelik Tahtı’nın sağında oturan, gerçek kutsal yerde hizmet eden bir Başkâhinimiz…
- İshak’ın Bağlanması — Moriya’daki Sınavın Kanonik AğırlığıAraştırmaYaratılış 22 Kutsal Kitap’ın en sarsıcı bölümlerinden biridir. Tanrı, İbrahim’e yıllarca beklediği vaat oğlunu sunmasını söyler. Anlatı, gerilimi kolay cevaplarla söndürmez.
K
5 kayıt- KarkamışYerYeni Babil İmparatorluğu Asur’un küllerinden yükseldi, Yeruşalim’i yıktı ve Yahuda’nın seçkinlerini sürgüne taşıdı. Kısa ömrü Kutsal Kitap tarihini kalıcı biçimde değiştirdi.
- KoreşKişiPers yönetimi Yahudalıların dönmesine ve tapınağın yeniden kurulmasına izin verdi; fakat bu dönem özgür bir ulusal krallık değildi. Eyalet, vergi, arşiv ve yerel gerilimlerin dünyasına girin.
- Koreş Silindiri Gerçekte Ne Söylüyor?AraştırmaKoreş Silindiri Yahudilerden, Yeruşalim’den ya da tapınağın yeniden kurulmasından söz etmez. Yine de Ezra’nın anlattığı dönüşün Pers dünyasını anlamak için neden vazgeçilmezdir?
- Koreş: Tanımadığı Tanrı’nın ‘Meshettiği’ KralAraştırmaPers Kralı Koreş sürgünlerin dönüşüne kapı açtı; Yeşaya onu RAB’bin ‘meshettiği’ kişi diye andı. Bu şaşırtıcı unvan onu iman kahramanı mı yapar?
- Kutsal Kitap Dünyasında Evler ve SofralarAraştırmaEv yalnız özel aile alanı değildi; üretim, misafirperverlik, statü ve ilk kilise yaşamının merkeziydi. Sofra da kimin içeride, kimin dışarıda kaldığını görünür kılıyordu.
L
4 kayıt- LakişYer · AtlasAsur kralı Sanherib’in yazıtları ile 2. Krallar’ın anlatısı aynı seferi farklı seslerle anlatır. Taşın söylediğini, sustuğunu ve krallık propagandasının nasıl okunması gerektiğini ayırıyoruz.
- Lakiş: Duvarlarında İmparatorluk Yazılı KentAraştırmaLakiş, Yahuda’nın ikinci büyük kentlerinden biriydi. Asur kuşatma rampası, saray kabartmaları, ostrakalar ve yıkım katmanları bir sınır kentinin tekrar tekrar ezilen hayatını anlatır.
- Luka 6 — Ölçü Nasıl Değişir?Kutsal Kitap ÇalışmasıLuka 6, Şabat tartışmalarıyla başlar ve İsa’nın öğrencilerine söylediği sarsıcı sözlerle devam eder. Aç olan öğrenciler başak koparır, eli sakat adam iyileştirilir; din…
- Luka 22 — Sofradan Getsemani’yeKutsal Kitap ÇalışmasıLuka 22’de Fısıh yaklaşır, Yahuda ihanet için anlaşır ve İsa öğrencileriyle son kez sofraya oturur. Ekmekle kâseyi kendi bedeni ve yeni antlaşma kanıyla ilişkilendirir.…
M
10 kayıt- Markos 3 — Kuruyan El, Bölünen Ev ve Yeni AileKutsal Kitap ÇalışmasıMarkos 2’nin sonunda İsa, İnsanoğlu’nun Şabat Günü’nün de Rabbi olduğunu söylemişti. Üçüncü bölümde bu söz bir havranın içinde sınanır. Eli sakat bir adam oradadır;…
- Markos 6 — Reddedilen Peygamber, Kesilen Baş ve Çobansız KalabalıkKutsal Kitap ÇalışmasıMarkos 5’te İsa kötü ruhların, uzun süren hastalığın ve ölümün karşısında yetkisini göstermişti. Altıncı bölüm ise şaşırtıcı biçimde güç gösterisiyle değil, reddedilme…
- Markos 14 — Yağlanan Beden, Antlaşma Sofrası ve Horozun SesiKutsal Kitap ÇalışmasıMarkos 13 “uyanık kalın” sözüyle sona ermişti. Markos 14’te bu buyruğun ne kadar zor olduğu ortaya çıkar.
- Matta 1 — Vaat, Kırık Tarih ve İmmanuelKutsal Kitap ÇalışmasıMatta, İsa Mesih’in hikâyesine bir mucizeyle değil, isimlerle başlar. İlk bakışta insanı yavaşlatan, hatta okumayı ertelemeye çağıran uzun bir soy kaydıdır bu. İbrahim,…
- Matta 10 — Gönderilenler ve Tanıklığın BedeliKutsal Kitap ÇalışmasıMatta 9’un sonunda İsa öğrencilerinden hasadın Rabbine işçiler göndermesi için dua etmelerini istemişti (Mat. 9:37–38). Matta 10 açıldığında dua ile görev birbirine…
- Matta 26 — Dökülen Yağ, Antlaşma Sofrası ve İhanet GecesiKutsal Kitap ÇalışmasıMatta 26 başladığında İsa artık öğrencilerine çarmıhın uzak bir ihtimalinden söz etmez. Fısıh Bayramı’nın iki gün sonra olduğunu ve İnsanoğlu’nun çarmıha gerilmek üzere…
- Matta 27 — Satılan Masum, Çarmıhtaki Kral ve Mühürlenen MezarKutsal Kitap ÇalışmasıMatta 26’nın sonunda Petrus avludan ağlayarak çıkmıştı. İçeride İsa hakkında ölüm kararı hazırlanmaktaydı; dışarıda O’nu tanımadığını söyleyen öğrenci kendi sözlerinin…
- Matta 28 — Boş Mezar, Satın Alınan Yalan ve Dünyaya Açılan GörevKutsal Kitap ÇalışmasıMatta 27’nin sonunda mezarın taşı mühürlenmiş ve önüne nöbetçiler dikilmişti. İsa’nın bedeni içeride, öğrencileri dağılmış, karşıtları ise mümkün gördükleri son…
- Meşa Yazıtı: Moav’ın Kendi Sesiyle İsrail’e BaşkaldırısıAraştırma2. Krallar 3’teki savaşı bu kez Moav Kralı Meşa anlatıyor. Aynı çatışmanın iki tarafını dinlediğimizde tarih, propaganda ve ilah anlayışı nasıl ayrışıyor?
- Mısır'dan Çıkış 31 — Ruhla Dolu Eller, Şabatla Duran HalkKutsal Kitap ÇalışmasıMısır'dan Çıkış 25’ten 30’a kadar Tanrı’nın Konutu’nun nasıl yapılacağı, hangi eşyaların hazırlanacağı, kâhinlerin nasıl giydirilip atanacağı, kandillerin nasıl…